Qarpız yeməyin sağlamlığa təsirləri əsasən onun su, karbohidrat və bitki piqmentləri tərkibi ilə əlaqəlidir. İsti havada sərin və rahat meyvə seçimi olsa da, suyu, balanslı yeməyi və tibbi müalicəni əvəz etmir. Porsiya ölçüsü xüsusilə böyük dilimlərlə yeyərkən asanlıqla nəzərdən qaça bilər.
Qarpız nə üçün faydalıdır?
Qarpızın böyük hissəsi sudur və gündəlik maye qəbuluna töhfə verir. Qırmızı ətli növlərində rəngi yaradan likopen var. Müxtəlif rəngli meyvə və tərəvəzlər yemək fərqli bitki birləşmələri qəbul etməyə kömək edir. Qarpızın tərkibini onun ürək xəstəliklərini və ya xərçəngi müalicə etməsinə sübut kimi təqdim etmək olmaz.
Qarpızın şəkəri və gündəlik porsiya
Qarpız şirin meyvədir və karbohidrat verir. Bir kiçik kasa doğranmış qarpız porsiyanı izləmək üçün praktik başlanğıcdır; kasanın ölçüsü dəyişdiyindən lazım gəldikdə çəkiyə baxın. Təkcə meyvənin şirinliyinə və ya qlisemik indeksinə əsasən nəticə çıxarmayın. Porsiyanın miqdarı və yeməyin ümumi tərkibi də vacibdir.
Diabet və böyrək xəstəliyində qarpız yemək olarmı?
Diabet zamanı qarpızın avtomatik qadağan olunması vacib deyil, amma fərdi karbohidrat planı və qlükoza reaksiyası nəzərə alınmalıdır. Böyrək xəstəliyində maye və kalium məhdudiyyəti varsa porsiyanı dietoloqla müəyyənləşdirin. Qarpız su ehtiva etdiyi üçün belə hallarda yalnız meyvə kimi yox, maye planı baxımından da qiymətləndirilə bilər.
Qarpızın mümkün zərərləri
Çox böyük porsiyalar bəzi insanlarda köp, qarın narahatlığı və ishal yarada bilər. Qarpızla detoks və ya yalnız qarpızdan ibarət pəhriz zülal və digər vacib qidaları kifayət qədər vermir. Susuzlaşma və ya böyrək problemi üçün qarpızı müalicə vasitəsi kimi istifadə etməyin.
Qarpızı təhlükəsiz necə saxlamaq olar?
Kəsməzdən əvvəl qabığını yuyun ki, bıçaqla səthdəki çirki içinə daşımayasınız. Təmiz bıçaq və taxta istifadə edin. Kəsilmiş qarpızı soyuducuda saxlayın, otaq temperaturunda uzun müddət saxlamayın. Turş qoxu, selikli səth və ya xarab olma əlaməti olan hissələri yeməyin. Qarpız şirəsi bütöv meyvənin porsiyasını izləməyi çətinləşdirə bilər.
Qarpızın tərkibindəki su nə qədər əhəmiyyətlidir?
Sulu meyvələr gündəlik maye qəbuluna töhfə verə bilər, amma bu, adi su içməyə ehtiyac olmadığı demək deyil. Hava, aktivlik və sağlamlıq vəziyyəti maye ehtiyacını dəyişir. İsti havada yalnız qarpız yeyib normal yeməyi və suyu unutmaq yaxşı plan deyil. Özünüzü pis hiss etmə və susuzlaşma şübhəsi varsa meyvə yeməklə kifayətlənməyin. Xüsusi maye məhdudiyyəti olanlar isə ümumi tövsiyəni fərdi plana uyğunlaşdırmalıdır.
Qırmızı qarpızdakı likopen nə deməkdir?
Likopen bəzi meyvə və tərəvəzlərə qırmızı rəng verən karotenoidlərdəndir. Qarpızın tərkibində belə maddənin olması onun menyuya müxtəliflik qatdığını göstərir. Lakin bir maddənin öyrənilməsi ilə həmin meyvəni yeməyin müalicəvi nəticəsi eyni şey deyil. Qarpızı xüsusi əlavələr və konsentratlarla da eyniləşdirməyin. Daha qırmızı dilim gördükdə onu dərman dozası kimi qiymətləndirməkdənsə, təravətə, təhlükəsizliyə və rahat porsiyaya diqqət edin.
Qarpız arıqlama pəhrizində necə yeyilir?
Qarpızın sulu olması onu limitsiz etmir. Şirin desert əvəzinə kiçik porsiya seçmək praktik dəyişiklik ola bilər, amma böyük qabı bütün gün yemək ümumi qəbulu artırır. Əsas yeməyi yalnız qarpızla əvəz etmək uzunmüddətli balanslı plan deyil. Tərəvəz, uyğun zülal mənbəyi və digər qidaları saxlayaraq meyvə porsiyasını əlavə edin. Yeməyi qabaqcadan planlamaq qarpız mövsümündə həddindən artıq böyük dilimlərə vərdiş etməməyə kömək edə bilər.
Qarpızı pendirlə yemək olarmı?
Qarpız və pendir bir çox insanın sevdiyi dad birləşməsidir. Bu kombinasiyaya xüsusi universal qadağa yoxdur, amma pendirin miqdarı və duzu da nəzərə alınmalıdır. Yanında böyük həcmdə çörək və başqa əlavələr yeyilirsə, bütün yeməyin tərkibi dəyişir. Süd məhsuluna həssaslıq varsa uyğun alternativ seçin. Qarpızı pendirlə yemək onun şəkərini yox etmir və yeməyi hər kəs üçün eyni dərəcədə uyğun etmir.
Kəsilmiş qarpızın təhlükəsizliyi: mətbəxdə addımlar
Qarpızı yuyub təmiz səthə qoyun və təmiz bıçaqla kəsin. Çiy ət üçün istifadə olunan taxtanı yumadan meyvə üçün işlətməyin. Bir dəfəyə yeyəcəyiniz miqdarı ayırıb qalan kəsilmiş hissəni soyuducuda saxlayın. Piknikə aparırsınızsa soyuq saxlanmanı planlaşdırın; isti havada masanın üstündə uzun müddət qalan dilimləri təhlükəsiz saymayın. Təkcə görünüş və dad məhsulun təhlükəsiz olduğuna zəmanət vermir.
Tez-tez verilən suallar
Qarpızı gecə yemək qadağandırmı?
Hamıya aid xüsusi qadağa yoxdur. Böyük porsiya və yatmağa yaxın çox maye bəzi insanlarda rahatlığı poza bilər. Kiçik porsiya və sizə uyğun vaxt seçmək daha praktikdir.
Qarpız böyrəkləri təmizləyirmi?
Qarpız böyrək xəstəliyini müalicə edən təmizləyici vasitə deyil. Böyrək probleminiz varsa maye və qida planını həkimlə dəqiqləşdirin. Çox qarpız yeməyi özbaşına müalicə üsulu kimi tətbiq etməyin.
Qarpız şirəsi ilə bütöv qarpız eyni porsiyadırmı?
Eyni həcm həmişə eyni miqdar meyvə demək deyil. Şirə çəkərkən neçə dilim istifadə olunduğunu görmək çətinləşir. Bütöv doğranmış meyvəni kiçik qabda təqdim etmək porsiyanı izləməyi asanlaşdırır.
Həmçinin oxuyun
Mənbələr
- Harvard — meyvə və tərəvəzlər
- National Kidney Foundation — qidada kalium
- FDA — meyvə və tərəvəzin təhlükəsiz hazırlanması
Məqalə ümumi məlumat üçündür və fərdi tibbi məsləhəti əvəz etmir. Xroniki xəstəlik və ya xüsusi qidalanma planı olduqda porsiyanı həkim və dietoloqla uyğunlaşdırın.
